Rabelais en multimedia

Inhoud

Muziek [1]
Beeld en geluid [2]
Rabelais-links [3]
Meer mooie links (varia) [4]

NB Zie leven & werk [15] voor nieuws over een Rabelais-film!

© Monique Bullinga | m [at] rabelais [punt] nl

Muziek

Voor een speciaal nummer van Faicts & Dicts (37 / december 2005) schreef Piet Offermans ‘“Chantons beuvons. Un motet. Entonnons”. Muziek in het werk van Rabelais’. We hebben er een cd bij gemaakt met de in dit artikel besproken composities; de volgnummers komen overeen met die in het blad.
Klik op un motet... om de cd te beluisteren (muziek aanzetten, afspeler minimaliseren en verder surfen!) en het artikel te lezen.
 

Schitterende muziek maakt het in 2002 opgerichte ensemble Pantagruel, dat bestaat uit Hannah Morrison (zang), Dominik Schneider en Mark Wheeler (foto). Te beluisteren en te bekijken op pantagruel.

De volgende links voeren u naar pagina’s met muziek uit de tijd en informatie over componisten en hun werk. muziek in de 16de eeuw is een mooie site met veel van de ook in Faicts & Dicts 37 (in de leeszaal) genoemde componisten; goed om mee te beginnen. De moeite waard zijn ook:

newberry.org
 alyon.org
 olga.bluteau.free.fr
musicologie.org
 publius-historicus.com
 

Beeld en geluid

In de nabije toekomst, dat wil zeggen: ooit, misschien, zijn op deze plaats fragmenten te bekijken uit de documentaire Land van Rabelais, gemaakt door Piet Offermans en Monique Bullinga, ter gelegenheid van het eerste jubileum van ‘fay ce que vouldras’ in 2000. Omdat het nog niet zo ver is hier vast een vrolijke animatie, paroles gelées (quart livre xxxx), voordracht: Jonathan Kerr. Het op rabelais.nl vaker genoemde renaissance france biedt een mooie collectie multimedia.

♦♦♦

Rabelais onder de afwas? Gargantua, door Jacques Bonnaffé is een mogelijkheid: klik voor een minuut luisterplezier op Bonnaffé. ■ Een compilatie (op 2 cd’s), ingesproken door onder anderen Philip Noiret, is verkrijgbaar via amazon fr. Hier is de in 1994 uitgebrachte muziekcd ‘Une fête chez Rabelais’, door het Ensemble Clément Janequin onder leiding van Dominique Visse, ook nog te koop.

Een ‘jazzy’ Rabelais is de ‘Musiques pour Gargantua’ van Pablo Cueco uit 2006 (allumés du jazz). In 2005 verschenen al zijn ‘Gargantua à Paris’, ‘La naissance de Gargantua’, ‘Gargantua contre Picrochole’,  ‘La Victoire de Gargantua’ en ‘Gargantua.  L'intégrale’.

Guy Reibel componeerde in 1995 14 nummers voor stem en percussie, geïnspireerd door Rabelais. Een voorbeeld van de titels: ‘Rabelais, Ou La Naissance du Verbe Plaidoirie de Baisecul: Aussi Jan le Veau’; te verkrijgen bij amazon. ■ Op priceminister zijn nog twee exemplaren van ‘Rabelais lu par...’ te koop, op een cassettebandje! Jean Mars sprak de tekst in. ■ De hoesafbeelding van Cueco’s ‘La naissance de Rabelais’, die de geboorte van Gargantua uit het oor van Gargamelle toont, was te fraai om niet op te nemen:

‘Wêên! wêên! wêên’, schreeuwde de boreling, ‘à boire, à boire’ (Gargantua VI). [omhoog]

François Bon, kenner en liefhebber van Rabelais, schreef onder meer La folie Rabelais. Ook hij zette geluidsfragmenten op het web.

♦♦♦

De Bibliothèque Nationale française  geeft op gargantua en pantagruel  prachtige verzamelingen houtsneden die door de Parijse drukker/uitgever Denis Janot voor zijn uitgaven zijn gebruikt.

Marie-Luce Demonet is een Renaissance-deskundige, (mede)verantwoordelijk voor epistemon. Zij publiceerde onder meer over Montaigne, en recentelijk kwam de door haar geredigeerde Les grands jours de Rabelais en Poitou uit. ■ Een half uur college van Demonet is te volgen  op monsters. Over de inhoud: ‘A la fin du Moyen Age, les objets hybrides comme les chimères, les centaures et les monstres inventés commencent à changer de statut ontologique: les philosophes, les historiens et les théologiens admettent enfin que des objets seulement "possibles" peuvent être pensés, ce qui revient à accepter l'existence au moins intellectuelle des êtres de fiction. Cette révolution mentale, qui mène vers la conception des mondes possibles, est concomitante de l'apparition, en Occident, du roman et de la fiction modernes, sources d'un plaisir esthétique enfin reconnu et prolongé par les formes actuelles de la fiction (cinéma, vidéo). Cette reconnaissance n'ira pas sans résistance, car elle se heurtera à la volonté de légiférer sur la moralité les oeuvres d'art et de freiner les théories innovantes mais suspectes (les utopies politiques par exemple).’ ■ Voor rabelaisanten nog interessanter is een college over het Tiers Livre: nadere informatie overbodig, gewoon gaan luisteren.
 

Rabelais - links

Uit de enorme hoeveelheid webpagina’s over Rabelais en zijn werk en over zijn tijdgenoten (zie ook onder chronologie) heb ik er een paar gekozen, eerst wat algemene sites, dan enkele die informatie bieden over deelgebieden.

Algemeen:
rabelais et son temps
renaissance france rabelais
epistemon
 renaissance france multimedia
memo époque moderne

Vroege edities:
De op deze pagina’s veelgenoemde François Bon zorgde voor een editie van
 gargantua 1534 ■ pantagruel 1532 ■ tiers livre 1552 ■ quart livre 1552.

Rabelais in facsimile:
In de Gordon Collection van de University of Virginia Library zijn in facsimile te bewonderen: Pantagruel en Garganatua (1542 François Juste), Tiers Livre en Quart Livre (1552, Michel Fezandat), en Cinquiesme Livre (1564). Nuttige bibliografische informatie hier.

Rabelais in vertaling:
urquhart en motteux ■ Passini ■ Gelbcke (Duits)  is een dode link en bijgevolg momenteel niet meer te benaderen.

Om verschillende redenen ook belangrijk:
afbeeldingen
cotgrave
dictionnaires
humanisme
retorica
steden frankrijk
 

Meer mooie links (varia)

Een bijzonder rijke geschiedenissite is herodote.net; voor 12 euro per jaar word je vriend en kun je elke dag úren dwalen. En onze eigen rabelais.nl heeft zijn weg hier ook al naar gevonden: Notre Pantagruel national a des admirateurs et des admiratrices au pay des tulipes. Klik voor een interview met oprichter André Larané op herodote, en vervolgens op ‘Coup de projecteur’ (rechtsonder). ■ Ook op historia-nostra wordt naar rabelais.nl gelinkt, al zal dat niet veel bezoek genereren, gezien de nadrukkelijke vermelding dat de taal ‘hollandais’ is.

Een heel handig onderdeel van de iisg-pagina’s is de calculator: hoeveel guldens moest je bijvoorbeeld in een gegeven jaar, vanaf 1600, hebben om dezelfde uitgaven te kunnen doen? Op measuringworth wordt de waarde van Britse ponden omgerekend vanaf 1264, en van dollars vanaf 1774.

spatiegebruik signaleert onjuist spatiegebruik, en vraagt daarmee op een vrolijke manier aandacht voor het juist omgaan met het blokje wit uit de letterkast.

En dan nog:

Stichting Skepsis ■ Stichting de Einder ■ Vereniging tegen de kwakzalverij
 

[omhoog, naar de sitemap of naar entree]

— Citaat —

‘Dan vermaakten ze zich door heel muzikaal, vier- of vijfstemmig iets te zingen, of uit volle borst, op een bepaald thema. Wat de muziekinstrumenten betreft, [Gargantua] leerde spelen op de luit, het spinet, de harp, de dwarsfluit en de fluit met negen gaten, de viola en de schuiftrompet.’ (Gargantua XXIII)
 

m